Przypowieści w formie przeciwstawień
1 Przypowieści Salomona.
Mądry syn sprawia ojcu radość,
lecz syn głupi jest zmartwieniem dla matki.
2 Skarby zdobyte bezprawnie nic nie pomogą,
lecz sprawiedliwość ratuje od śmierci.
3 Pan nie dopuści, aby sprawiedliwy głód cierpiał,
lecz udaremnia żądzę bezbożnych.
4 Leniwa dłoń prowadzi do nędzy,
lecz ręka pracowitych ubogaca.
5 Syn, który zbiera w lecie, jest rozumny;
lecz syn, który zasypia w żniwa, przynosi hańbę.
6 Błogosławieństwo spoczywa na głowie sprawiedliwego,
lecz usta bezbożnych kryją bezprawie.
7 Pamięć o sprawiedliwym jest błogosławiona,
lecz imię bezbożnych zgnije.
8 Człowiek mądrego serca przyjmuje przykazania,
lecz gadatliwy głupiec upadnie.
9 Kto postępuje nienagannie, postępuje bezpiecznie;
kto zaś chodzi krętymi drogami, będzie szybko ujawniony.
10 Kto złośliwie mruga oczyma, powoduje cierpienie,
lecz kto odważnie karci, czyni pokój.
11 Usta sprawiedliwego są krynicą życia,
lecz usta bezbożnych kryją bezprawie.
12 Nienawiść powoduje spory,
lecz miłość przykrywa wszystkie występki.
13 Na wargach roztropnego znajduje się mądrość,
lecz rózga spada na plecy nierozumnego.
14 Mądrzy gromadzą wiedzę,
lecz gadanie głupca prowadzi do zguby.
15 Mienie bogacza jest jego twierdzą;
ubóstwo ubogich jest ich zgubą.
16 Praca sprawiedliwego wystarczy na życie,
dochód bezbożnego wiedzie do grzechu.
17 Kto dba o karność, jest na drodze życia,
lecz kto gardzi karceniem, schodzi na manowce.
18 Nie ma nienawiści w ustach sprawiedliwego,
lecz kto rozsiewa oszczerstwa, jest głupi.
19 Gdzie dużo słów, tam nie brak występku;
lecz kto opanowuje swój język, jest roztropny.
20 Język sprawiedliwego jest wybornym srebrem,
lecz serce bezbożnych jest niewiele warte.
21 Wargi sprawiedliwego pokrzepiają wielu,
lecz głupcy umierają z powodu braku rozsądku.
22 Błogosławieństwo Pana wzbogaca,
lecz własny wysiłek nic do niego nie dodaje.
23 Dla głupiego jest jakby igraszką popełnić haniebny czyn,
lecz mądre postępowanie jest przyjemnością dla człowieka rozumnego.
24 Przed czym drży bezbożny, to spada nań,
lecz czego pragną sprawiedliwi, to im bywa dane.
25 Gdy burza szaleje, bezbożny ginie,
lecz sprawiedliwy stoi na gruncie wiecznym.
26 Czym ocet jest dla zębów, a dym dla oczu,
tym jest leniwy dla tych, którzy go posyłają.
27 Bojaźń Pana przedłuża życie,
lecz lata bezbożnego skracają się.
28 Oczekiwanie sprawiedliwych przynosi radość,
lecz nadzieja bezbożnych wniwecz się obraca.
29 Pan jest twierdzą dla tego, kto postępuje nienagannie,
lecz zgubą dla tych, którzy czynią nieprawość.
30 Sprawiedliwy nigdy się nie zachwieje,
lecz bezbożni nie będą mieszkali na ziemi.
31 Usta sprawiedliwego tryskają mądrością,
lecz język przewrotny będzie wyrwany.
32 Wargi sprawiedliwego wypowiadają to, co jest miłe,
lecz usta bezbożnych tylko to, co jest przewrotne.
1 The proverbs of Solomon. A wise son maketh a glad father: but a foolish son is the heaviness of his mother.
2 Treasures of wickedness profit nothing: but righteousness delivereth from death. 3 The LORD will not suffer the soul of the righteous to famish: but he casteth away the substance of the wicked. 4 He becometh poor that dealeth with a slack hand: but the hand of the diligent maketh rich. 5 He that gathereth in summer is a wise son: but he that sleepeth in harvest is a son that causeth shame. 6 Blessings are upon the head of the just: but violence covereth the mouth of the wicked. 7 The memory of the just is blessed: but the name of the wicked shall rot. 8 The wise in heart will receive commandments: but a prating fool shall fall. 9 He that walketh uprightly walketh surely: but he that perverteth his ways shall be known. 10 He that winketh with the eye causeth sorrow: but a prating fool shall fall. 11 The mouth of a righteous man is a well of life: but violence covereth the mouth of the wicked. 12 Hatred stirreth up strifes: but love covereth all sins. 13 In the lips of him that hath understanding wisdom is found: but a rod is for the back of him that is void of understanding. 14 Wise men lay up knowledge: but the mouth of the foolish is near destruction. 15 The rich man’s wealth is his strong city: the destruction of the poor is their poverty. 16 The labour of the righteous tendeth to life: the fruit of the wicked to sin. 17 He is in the way of life that keepeth instruction: but he that refuseth reproof erreth. 18 He that hideth hatred with lying lips, and he that uttereth a slander, is a fool. 19 In the multitude of words there wanteth not sin: but he that refraineth his lips is wise.
20 The tongue of the just is as choice silver: the heart of the wicked is little worth. 21 The lips of the righteous feed many: but fools die for want of wisdom. 22 The blessing of the LORD, it maketh rich, and he addeth no sorrow with it. 23 It is as sport to a fool to do mischief: but a man of understanding hath wisdom.
24 The fear of the wicked, it shall come upon him: but the desire of the righteous shall be granted. 25 As the whirlwind passeth, so is the wicked no more: but the righteous is an everlasting foundation. 26 As vinegar to the teeth, and as smoke to the eyes, so is the sluggard to them that send him.
27 The fear of the LORD prolongeth days: but the years of the wicked shall be shortened. 28 The hope of the righteous shall be gladness: but the expectation of the wicked shall perish.
29 The way of the LORD is strength to the upright: but destruction shall be to the workers of iniquity. 30 The righteous shall never be removed: but the wicked shall not inhabit the earth.
31 The mouth of the just bringeth forth wisdom: but the froward tongue shall be cut out. 32 The lips of the righteous know what is acceptable: but the mouth of the wicked speaketh frowardness.